Nie patrz w dowód! Tylko ten zegar powie prawdę o twoim wieku
Wszyscy wiemy, ile mamy lat według naszej metryki. Jednak nasze ciała starzeją się w bardzo różnym tempie. Różnica między wiekiem kalendarzowym a biologicznym bywa naprawdę duża. Naukowcy opracowali specjalne narzędzie do mierzenia tego procesu. Nazwali je zegarem epigenetycznym. Pozwala ono precyzyjnie określić stan naszego organizmu. Dzięki niemu rozumiemy, jak styl życia wpływa na nasze zdrowie.
Czym jest tajemniczy mechanizm ukryty w komórkach, czyli zegar epigenetyczny?
Zegar epigenetyczny opiera się na zjawisku metylacji DNA. Jest to proces przyłączania grup metylowych do pewnych miejsc w genomie. Takie zmiany regulują aktywność naszych genów. Nie zmieniają one samej sekwencji kodu genetycznego. Wzór tych modyfikacji zmienia się wraz z upływem czasu. Badacze zebrali te informacje i stworzyli matematyczne algorytmy. Najsłynniejszym z nich jest zegar opracowany przez Steve’a Horvatha. Wykorzystuje on stan metylacji wielu punktów w naszym DNA.
Dlaczego wiek biologiczny jest ważniejszy od daty urodzenia?
Wiek biologiczny mówi nam prawdę o naszej rzeczywistej kondycji. Data urodzenia nie zawsze odzwierciedla to, jak czuje się nasze ciało. Przyspieszone starzenie epigenetyczne wiąże się z wyższym ryzykiem chorób. Dotyczy to zwłaszcza cukrzycy, nowotworów oraz problemów z sercem. Zegary nowej generacji potrafią nawet przewidzieć długość naszego życia. Są one cennym uzupełnieniem nowoczesnej diagnostyki medycznej. Pomagają nam zidentyfikować czynniki odpowiedzialne za szybsze zużywanie się organizmu.
Co wpływa na tempo tykania naszego zegara epigenetycznego?
Na nasz wiek epigenetyczny wpływają głównie czynniki środowiskowe. To my sami w dużej mierze decydujemy o tempie tych zmian. Kluczową rolę odgrywa nasza codzienna dieta oraz aktywność fizyczna. Palenie papierosów i nadmiar alkoholu drastycznie przyspieszają nasz zegar. Także przewlekły stres pozostawia trwały ślad w naszych komórkach. Bardzo ważne są też doświadczenia z okresu życia płodowego. Nieprawidłowy mikrobiom jelitowy również może nasilać procesy starzenia.
Czy odwrócenie czasu w naszym DNA jest możliwe?
Dobra wiadomość jest taka, że zegar epigenetyczny możemy cofnąć. Epigenetyczne zmiany w naszym DNA są z natury odwracalne, dlatego już po kilku tygodniach zdrowej diety zauważamy pozytywne efekty. Badania z udziałem Polaków potwierdziły skuteczność diety śródziemnomorskiej. Kobiety poddane tej interwencji odmłodniały biologicznie o ponad rok. Regularny ruch i medytacja również pomagają nam zresetować komórkowe ustawienia. Każdy moment jest dobry na podjęcie takich działań. Nasz styl życia jest potężnym sprzymierzeńcem w walce o długowieczność.
