Kwasy tłuszczowe z rodziny omega-3 są niezbędne dla zachowania naszego pełnego zdrowia. Musimy dostarczać je wraz z dietą, ponieważ organizm nie potrafi ich sam wytworzyć. Wspólnie przyjrzymy się dwóm najważniejszym związkom, czyli kwasom DHA i EPA.
Pochodzenie i rola kwasów omega-3
Kwasy DHA i EPA nazywamy długołańcuchowymi metabolitami kwasu alfa-linolenowego. Wspierają one prawidłową pracę naszych narządów wewnętrznych każdego dnia. Znajdziemy je przede wszystkim w tłustych rybach morskich oraz produktach rybnych. Kwasy te odpowiadają za ochronę serca poprzez działanie przeciwzapalne i przeciwzakrzepowe. Dzięki nim w naszych naczyniach rzadziej odkłada się groźna blaszka miażdżycowa. Regularne spożywanie tych kwasów pomaga nam obniżyć ciśnienie krwi. Wpływają one także korzystnie na profil lipidowy całego organizmu.
Unikalne właściwości kwasu DHA
Kwas dokozaheksaenowy, czyli DHA, pełni niezwykle ważną funkcję w budowie układu nerwowego. Musimy pamiętać, że lipidy stanowią nawet 60% masy całego mózgowia. DHA ma kluczowe znaczenie dla prawidłowego widzenia oraz rozwoju neurologicznego u dzieci. Jego niedobór u najmłodszych może prowadzić do obniżenia zdolności uczenia się. Kobiety w ciąży powinny dbać o wyższe spożycie tego składnika dla dobra dziecka. Odpowiednia ilość DHA w diecie matki chroni przed przedwczesnym porodem. Składnik ten jest niezbędny zarówno w okresie przed, jak i po urodzeniu dziecka.
Rola kwasu EPA w organizmie
Kwas eikozapentaenowy, znany jako EPA, jest ceniony przez ekspertów głównie za działanie kardioprotekcyjne. Wspiera on uwalnianie tlenku azotu, który rozszerza naczynia krwionośne. EPA wraz z DHA skutecznie redukuje stężenie szkodliwych triglicerydów w naszej krwi. Dzięki tym kwasom podwyższany jest poziom dobrego cholesterolu frakcji HDL. Wspólnie przeciwdziałają one procesom zapalnym, które mogą uszkadzać nasze narządy. Ich stała obecność w codziennej diecie jest niezbędna dla zdrowia serca. Kwasy te zmniejszają także ryzyko wystąpienia groźnej arytmii.
Skutki niedoboru kwasów długołańcuchowych
Niedobór DHA i EPA może prowadzić do upośledzenia funkcji serca, wątroby oraz nerek. Zbyt mała ilość tych kwasów zwiększa ryzyko wystąpienia zmian neurodegeneracyjnych. Możemy wtedy zaobserwować spadek odporności oraz częstsze pojawianie się stanów zapalnych. U dzieci brak tych kwasów sprzyja rozwojowi uciążliwych chorób alergicznych. Zbyt niska podaż kwasów omega-3 bywa też przyczyną niedoboru płytek krwi. Dlatego musimy regularnie sięgać po ryby morskie, takie jak łosoś czy śledź. Pamiętajmy, że niedobory tych kwasów negatywnie wpływają na pracę gruczołów dokrewnych.
Zalecane spożycie i źródła w diecie
Dla zdrowych dorosłych zalecane spożycie EPA i DHA wynosi 250 miligramów dziennie. Kobiety ciężarne i karmiące powinny przyjmować dodatkowe sto lub dwieście miligramów kwasu DHA. Najlepszym źródłem tych składników są ryby takie jak makrela atlantycka, szprot czy sardynki. Powinniśmy spożywać te gatunki przynajmniej dwa razy w tygodniu. Wybierajmy świadomie produkty rybne, aby dostarczyć organizmowi tych cennych tłuszczów. Tłuste ryby morskie są uznawane za najlepsze źródło tych wielonienasyconych kwasów. Odpowiednia ilość tych składników pozwoli nam uniknąć wielu chorób cywilizacyjnych. regularna kontrola diety jest kluczem do zachowania sprawności umysłowej.
